Voorbereidingsprofiel · Voorbereiding op je reis
Japanse begroetingen: van konnichiwa tot moshi moshi
挨拶
De deur van de konbini glijdt open, er klinkt een belletje en vanachter de toonbank roept iemand irasshaimase. Jij knikt terug. Japanse begroetingen zijn korte, vaste zinnen voor elk moment van de dag, van konnichiwa tot moshi moshi aan de telefoon. Ken je er een handvol, dan voel je je meteen minder toerist.
Door Redactie moshimoshi.nl · Laatst bijgewerkt

Een handvol vaste zinnen voor elk moment van de dag, bijna altijd met een knik of buiging erbij
Japanse begroetingen: wat zeg je wanneer?
Japanse begroetingen zijn vaste korte zinnen voor opstaan, binnenkomen, bedanken, eten en afscheid nemen. De klok kiest mee. ’s Ochtends zeg je ohayō gozaimasu, goedemorgen. Overdag wordt het konnichiwa, het Japanse hallo. Na het donker wissel je opnieuw, en ook voor het slapengaan bestaat een vaste zin.
Een Japanse groet komt zelden alleen. Bijna altijd zakt er een hoofd mee, of een heel bovenlijf, ook bij mensen die haast hebben. Volgens de Japanse toeristenorganisatie JNTO zie je op straat zelfs mensen knikken terwijl ze aan het bellen zijn. Woord en gebaar horen bij elkaar. Je leert ze dus het best samen.
Konnichiwa en sayōnara: halve zinnen die bleven hangen
Kijk eens hoe konnichiwa in het Japans geschreven wordt. Het laatste teken is niet wa, maar ha: het partikeltje dat het onderwerp van een zin aankondigt. Volgens het Japanse Nationale Instituut voor Taal (NINJAL) is dat logisch, want konnichiwa is het begin van een langere zin, zoiets als ‘vandaag is het…’. De rest viel weg. Het grootste Japanse woordenboek vindt de groet al in een boek uit 1785. Konbanwa, goedenavond, werkt precies zo.
Ook sayōnara is een zin zonder einde. Het komt van sayō naraba, ‘als dat zo is’, net zoals wij ‘nou, dan…’ zeggen voordat we opstaan. Volgens hetzelfde woordenboek hing het eerst aan andere afscheidswoorden, zoals in een verhaal uit 1788. Pas later in de Edo-tijd werd het een losse groet. Ohayō heeft ook zo’n verleden: het betekende eerst ‘zo vroeg al!’, een complimentje voor wie vroeg op de been was.
Arigatō: dankjewel voor iets wat zelden bestaat
Stel je voor dat iemand je vergeten paraplu achternadraagt tot op het perron. Dan zeg je arigatō gozaimasu, dank u wel. Het woord komt van arigatashi, letterlijk ‘moeilijk om te bestaan’. Zeldzaam dus.
Rond het jaar 1000 gebruikt Murasaki Shikibu het in haar Verhaal van Genji nog voor iets wat je zelden ziet, zonder dank erin. Volgens Japanse etymologische woordenboeken kreeg het in de middeleeuwen een religieuze klank: dankbaarheid voor de genade van de Boeddha, iets wat je niet verdient en toch krijgt. Pas daarna werd het een alledaags bedankje. Wie arigatō zegt, noemt de ander dus eigenlijk een beetje uitzonderlijk.
Tegen vrienden is arigatō genoeg. Bij een gastvrouw, een conducteur of iemand achter een balie hoort gozaimasu erachter. Wil je extra warm klinken, zet er dan dōmo voor.
Sumimasen: sorry, pardon en dank je in één woord
Je zit in een ramenzaak, de kom is leeg en je wilt nog water. Je steekt je hand op en zegt sumimasen. Iemand komt meteen aanlopen. Hetzelfde woord gebruik je als je iemand op de tenen trapt, of als een onbekende je de weg wijst.
Volgens JNTO betekent sumimasen meestal sorry, maar ook pardon en zelfs dank je, afhankelijk van het moment. Die rekbaarheid zit in het woord zelf. Het komt van sumu, afgerond of vereffend zijn, met een ontkenning erachter. Letterlijk zeg je zoiets als: dit is nog niet rond. Of het nu om een botsing gaat of om een gunst, je staat even bij de ander in het krijt. Al in 1888 laat schrijver Futabatei Shimei in zijn vertaling van een verhaal van Toergenjev een personage met sumimasen zijn excuses aanbieden. Tegen vrienden zeg je eerder gomen, of iets netter gomen nasai.
Moshi moshi: waarom Japan zo de telefoon opneemt
Tokio, 16 december 1890. In de hoofdstad en in Yokohama gaat het eerste telefoonnet open, volgens NTT East met 155 aansluitingen in Tokio en 42 in Yokohama. Tussen elke beller en de ander zit een telefonist. En de mannelijke telefonisten riepen volgens verhalen uit die tijd vooral oi oi, zoiets als ‘hé, hé’.
Netjes was anders. Volgens verhalen die de Japanse Nationale Parlementsbibliotheek verzamelt, ergerde ingenieur Ōi Saitarō zich daaraan. Hij heette zelf Ōi en hoorde naar verluidt de hele dag zijn eigen naam roepen, zonder beleefdheidsvorm. Hij zou moshi moshi hebben ingevoerd, al zeggen andere verhalen dat de vrouwelijke telefonisten het zelf bedachten. Nieuw was het woord in elk geval niet. Het komt van mōsu, de nederige vorm van zeggen: ‘ik zeg, ik zeg’. Het grote woordenboek Nihon Kokugo Daijiten vindt het als moximoxi al in een tekst die jezuïeten in 1591 in Japan drukten.
In 1903 laat schrijver Ozaki Kōyō een personage zeggen dat hij moshi moshi wil zeggen, net als bij het begin van een telefoongesprek. Toen was het verband dus al vanzelfsprekend. Nu het appen het bellen verdringt, schreef de krant Asahi Shimbun in 2025 over een student die aan een docent vroeg wat moshi moshi eigenlijk betekent. Een klassieker, maar niet voor iedereen.
Buigen: vijftien, dertig of vijfenveertig graden
Kijk naar een Japanse conducteur die zich in de deuropening van de wagon omdraait en buigt. Niet met zijn nek, maar vanuit zijn heupen, met een rechte rug. Japanse handleidingen voor werknemers kennen drie diepten. Een eshaku van ongeveer vijftien graden is het knikje in de gang. Tot dertig graden gaat de gewone buiging, om gasten te ontvangen of te bedanken. De diepste, saikeirei, gaat tot vijfenveertig graden en bewaar je voor grote dank of een oprecht excuus.
Het geheim zit in de pauze. Het arbeidsbureau van Fukushima leert beginnende werknemers onderaan even stil te houden, pas dan rustig omhoog te komen en de ander weer aan te kijken. Als bezoeker hoef je geen gradenboog mee te nemen. Volgens JNTO verwacht niemand dat je alle regels kent: een beleefd knikje bij het groeten, binnenkomen of weggaan doet al veel. Een hand geven mag ook. Wacht dan wel tot de ander zijn hand uitsteekt.
Itadakimasu en irasshaimase: aan tafel en aan de deur
Voor de eerste hap zeg je itadakimasu. Het werkwoord erachter betekende oorspronkelijk iets op je hoofd zetten: wie iets van een hogere kreeg, hief het eerbiedig omhoog. Na het eten volgt gochisōsama deshita. Daarin zit een oud woord voor rondrennen. Iemand heeft zich voor jouw maaltijd het vuur uit de sloffen gelopen.
Hoe oud is die gewoonte? Jonger dan je denkt. Taalkundige Yasuhiro Kondō, redacteur van het Nihon Kokugo Daijiten, vond itadakimasu als vaste tafelgroet in een etiquetteboek voor basisscholen uit 1917. Lezers wezen hem daarna op een opvoedboekje uit 1891. Volgens Kondō heeft waarschijnlijk vooral de school de groet verspreid. Een les in manieren werd zo een nationale gewoonte.
Bij de deur van een restaurant of konbini klinkt irasshaimase, welkom. Je hoeft niets terug te zeggen. Een knikje bij het binnenkomen doet volgens JNTO al veel. Stap je bij iemand thuis over de drempel, dan zeg je ojamashimasu, zoiets als ‘sorry dat ik binnenval’.
Zo spreek je het uit als Nederlander
Goed nieuws: Japans ligt een Nederlandse tong beter dan je verwacht. De vijf klinkers klinken kort en helder, ongeveer als in pa, pit, poe, pet en pot. Een streepje boven een letter, zoals in arigatō, betekent dat je de klinker langer aanhoudt: ariegatoo. Ch spreek je uit als tsj, sh als sj en j als dzj.
Let op de u aan het eind van desu en masu. Volgens de taalmodule van de Tokyo University of Foreign Studies wordt een u of i tussen stemloze medeklinkers of aan het eind van een zin bijna onhoorbaar. Arigatō gozaimasu klinkt dus als gozaimas, en itadakimasu als itadakimas. Wie elke letter uitspreekt, klinkt als een leerboek.
Dan de r. Het is geen keel-r en geen rollende r, maar één snel tikje van je tongpunt tegen het tandvlees achter je boventanden, zegt dezelfde module. Ergens tussen r, l en d. Probeer het met sayōnara. Na drie keer klinkt het al als Japan.
Wat je moet weten op een rij
Tien begroetingen die je in Japan elke dag hoort, met de Japanse schrijfwijze en een uitspraaktip in Nederlandse klanken.
Ohayō gozaimasu
おはようございます(お早う)Goedemorgen. Tegen vrienden of familie volstaat ohayō.
Zeg: ohajoo gozaimas. De laatste u slik je bijna in.
Konnichiwa
こんにちは(今日は)Hallo of goedendag, overdag als je iemand ontmoet of ergens op bezoek gaat.
Zeg: kon-nietsjie-wa, met een dubbele n. Geschreven met は, uitgesproken als wa.
Konbanwa
こんばんは(今晩は)Goedenavond, zodra het donker wordt.
Zeg: kombanwa. De n voor de b klinkt vanzelf als m.
Oyasumi nasai
おやすみなさい(お休みなさい)Welterusten, als jij of een ander gaat slapen. Tegen vrienden kort oyasumi.
Zeg: ojasoemi nasai, rustig en zacht.
Arigatō gozaimasu
ありがとうございます(有難う)Dank u wel. Tegen vrienden is arigatō genoeg.
Zeg: ariegatoo gozaimas. De r is een kort tikje van de tong.
Sumimasen
すみません(済みません)Pardon, sorry en soms dank je. Ook het woord om de bediening te roepen.
Zeg: soemiemasen, alle lettergrepen even lang.
Itadakimasu
いただきます(頂きます)Zeg je voor het eten, ook als je alleen eet.
Zeg: itadakiemas.
Gochisōsama deshita
ごちそうさまでした(御馳走様でした)Zeg je na het eten, als dank voor de maaltijd.
Zeg: gotsjisoosama desjta. De i in deshita valt bijna weg.
Moshi moshi
もしもしHallo aan de telefoon, en soms ook om een onbekende aan te spreken.
Zeg: mosjie mosjie, licht en snel achter elkaar.
Sayōnara
さようなら(左様なら)Tot ziens of vaarwel. Onder vrienden hoor je vaker mata ne, tot later.
Zeg: sajoonara, met een lange oo en een getikte r.
Veelgestelde vragen
Wat zijn de bekendste Japanse begroetingen?
De bekendste Japanse begroetingen zijn ohayō gozaimasu (おはようございます, goedemorgen), konnichiwa (こんにちは, hallo), konbanwa (こんばんは, goedenavond), arigatō (ありがとう, dank je) en sayōnara (さようなら, tot ziens). Aan de telefoon zeg je moshi moshi (もしもし).
Wat betekent arigato?
Arigato betekent dank je. Het komt van arigatashi, letterlijk moeilijk om te bestaan, dus zeldzaam. Via de dankbaarheid voor de genade van de Boeddha werd het een gewoon bedankje. Beleefder is arigatō gozaimasu, dank u wel.
Hoe zeg je dank je wel in het Japans?
Dank je wel is arigatō, dank u wel is arigatō gozaimasu. Met dōmo ervoor klinkt het nog warmer. Doet iemand moeite voor je, dan hoor je ook vaak sumimasen, dat zowel sorry als dank je kan betekenen.
Hoe zeg je hallo in het Japans?
Hallo in het Japans is konnichiwa, voor overdag. ’s Ochtends zeg je ohayō gozaimasu en ’s avonds konbanwa. Aan de telefoon gebruik je moshi moshi. Konnichiwa schrijf je met het teken ha, maar je spreekt het uit als wa.
Wat betekent moshi moshi?
Moshi moshi zeg je als je in Japan de telefoon opneemt. Het komt van mōsu, de nederige vorm van zeggen, en betekent letterlijk zoiets als ik zeg, ik zeg. Het woord bestond al in 1591, ruim voordat Japan in 1890 telefoon kreeg.
Wat betekent sayonara?
Sayonara betekent tot ziens of vaarwel. Het komt van sayō naraba, als dat zo is, en werd in de late Edo-tijd een losse afscheidsgroet. Onder vrienden hoor je vaker iets lichters, zoals mata ne, tot later.
Moet je als toerist buigen in Japan?
Nee, niemand verwacht dat je alle regels kent. Volgens JNTO doet een beleefd knikje bij het groeten, binnenkomen en weggaan al veel. Buig je wel, doe het dan vanuit je heupen met een rechte rug en houd onderaan even stil.
Hoe zeg je goedemorgen en goedenavond in het Japans?
Goedemorgen is ohayō gozaimasu, tegen vrienden kort ohayō. Goedenavond is konbanwa. Ga je slapen, dan zeg je oyasumi nasai, welterusten. Ohayō betekende oorspronkelijk zoiets als zo vroeg al, een compliment voor wie vroeg op was.
Verder ontdekken
Voorbereiding
Alle praktische stappen voor je reis naar Japan, van visum tot vervoer.
Ontdekken →Konbini-cultuur
De gemakszaak op de hoek, waar je irasshaimase het vaakst hoort.
Ontdekken →Eten & etiquette
Itadakimasu, stokjes en geen fooi: de ongeschreven regels aan tafel.
Ontdekken →Werkcultuur in Japan
Waar buigen, beleefdheid en otsukaresama elke werkdag terugkomen.
Ontdekken →Onsen
Nog meer etiquette: zo baad je in een Japanse warmwaterbron.
Ontdekken →Lees ook
Leven tussen de Japanners: buren, afval en ongeschreven regels
Wie tussen Japanners woont, ontdekt al snel dat het dagelijks leven door talloze ongeschreven regels wordt geleid. Afval wordt nauwkeurig gescheiden, in de trein is het stil, punctualiteit is vanzelfsprekend en de buurt vormt een hechte sociale eenheid. Dit profiel schetst hoe die normen werken, hoe je vriendschappen sluit en waarom oprechte interesse zwaarder weegt dan perfecte uitvoering van elke regel.
Vervoer in Japan: het beste OV ter wereld
Weinig landen hebben een openbaar vervoer dat zo stipt, uitgebreid en gebruiksvriendelijk is als Japan. Van de wereldberoemde Shinkansen tot het fijnmazige metronet in de steden: je komt vrijwel overal zonder auto. Dit profiel legt uit hoe het netwerk in elkaar zit, wat de IC-kaart en de JR Pass zijn en welke etiquette hoort bij reizen door Japan.
Visum & inreizen: zo kom je Japan binnen
Voor een toeristische reis naar Japan hoeven Nederlanders geen visum aan te vragen: een geldig paspoort en een korte digitale registratie volstaan voor een verblijf tot negentig dagen. Dit profiel legt uit wanneer je wel of geen visum nodig hebt, hoe de digitale inreiskaart Visit Japan Web werkt en wat je bij aankomst kunt verwachten.
Bronverantwoording
Japan National Tourism Organization (JNTO), "Understanding and Mastering Japanese Manners and Etiquette": https://www.japan.travel/en/guide/understanding-and-mastering-japanese-manners-and-etiquette/
Japan National Tourism Organization (JNTO), "Japanese Manners Do's and Don'ts": https://www.japan.travel/en/guide/japanese-manners-dos-and-donts/
Kotobank, Nihon Kokugo Daijiten en Digital Daijisen, "もしもし" (Japanstalig): https://kotobank.jp/word/%E3%82%82%E3%81%97%E3%82%82%E3%81%97-645547
Kotobank, Nihon Kokugo Daijiten en Digital Daijisen, "今日は" (Japanstalig): https://kotobank.jp/word/%E4%BB%8A%E6%97%A5%E3%81%AF-506350
Kotobank, Nihon Kokugo Daijiten, "さようなら" (Japanstalig): https://kotobank.jp/word/%E3%81%95%E3%82%88%E3%81%86%E3%81%AA%E3%82%89-2043504
Kotobank, Nihon Kokugo Daijiten en Digital Daijisen, "有難" (Japanstalig): https://kotobank.jp/word/%E6%9C%89%E9%9B%A3-428213
Kotobank, Nihon Kokugo Daijiten en Digital Daijisen, "済みません" (Japanstalig): https://kotobank.jp/word/%E6%B8%88%E3%81%BF%E3%81%BE%E3%81%9B%E3%82%93-543626
Kotobank, Nihon Kokugo Daijiten, "御早" (Japanstalig): https://kotobank.jp/word/%E5%BE%A1%E6%97%A9-2017445
Kotobank, Nihon Kokugo Daijiten en Digital Daijisen, "馳走" (Japanstalig): https://kotobank.jp/word/%E9%A6%B3%E8%B5%B0-565923
Nationaal Instituut voor Japanse Taal en Taalkunde (NINJAL), ことば研究館, "「こんにちは」" (Japanstalig): https://kotoba.ninjal.ac.jp/qa/yokuaru/qa-18/
Nationale Parlementsbibliotheek van Japan, Collaborative Reference Database, herkomst van もしもし aan de telefoon (Japanstalig): https://crd.ndl.go.jp/reference/entry/index.php?id=1000328128&page=ref_view
Nationale Parlementsbibliotheek van Japan, Collaborative Reference Database, herkomst van ありがとう (Japanstalig): https://crd.ndl.go.jp/reference/entry/index.php?id=1000221942&page=ref_view
Nationale Parlementsbibliotheek van Japan, Collaborative Reference Database, herkomst van いただきます (Japanstalig): https://crd.ndl.go.jp/reference/entry/index.php?id=1000076293&page=ref_view
NTT East, "電信電話のあゆみ" (Japanstalig, tijdlijn telefonie vanaf 1890): https://www.ntt-east.co.jp/databook/history-telecom.html
Asahi Shimbun, "「もしもし」ってなんですか?", Teruaki Sakamoto (7 november 2025, Japanstalig): https://www.asahi.com/articles/ASTC43W0CTC4DIFI017M.html
Maidona News, interview met Yasuhiro Kondō over de herkomst van いただきます (6 januari 2026, Japanstalig): https://maidonanews.jp/article/16260494
Nationale Parlementsbibliotheek van Japan, digitale tentoonstelling "口語体による翻訳へ" (Japanstalig, over Futabatei Shimei en めぐりあひ): https://www.ndl.go.jp/d_exhibitions/honyaku/451
Fukushima Labour Bureau (ministerie van Volksgezondheid, Arbeid en Welzijn), handleiding "社会人のビジネスマナー" met de drie buigingen (Japanstalig, pdf): https://jsite.mhlw.go.jp/fukushima-roudoukyoku/var/rev0/0147/1000/20171017164144.pdf
Edogawa City, "国がちがうと生活する決まりもちがう" (Japanstalig, buigen en groeten voor nieuwkomers): https://www.city.edogawa.tokyo.jp/foreign/column/bunka/kimari.html
Tokyo University of Foreign Studies, taalmodule Japans, "無声化母音の聞き取り" (Japanstalig): https://www.coelang.tufs.ac.jp/modules/ja/pmod/practical/02-11-01.php
Tokyo University of Foreign Studies, taalmodule Japans, "ラ行音" (Japanstalig): https://www.coelang.tufs.ac.jp/modules/ja/pmod/practical/01-02-01.php