Hoe Japan digitaal leeft, communiceert en zich organiseert.

Digitale cultuur

Het Japanse internet voelt voor buitenstaanders vaak als een parallelle wereld: een eigen berichtendienst die het dagelijks leven aan elkaar knoopt, invloedrijke anonieme forums, virtuele presenters met miljoenen kijkers en een taal die het grootste deel van het web voor niet-Japanssprekenden afschermt. Tegelijk werkt die cultuur wereldwijd door — de emoji werd in Japan bedacht en Japanse memes, VTubers en clips gaan de hele wereld over. Dit profiel schetst hoe de Japanse internetcultuur is opgebouwd en waarom ze zo herkenbaar anders is.

Foto: しんぎんぐきゃっと / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

Maatschappij & technologie

Weinig landen roepen zo'n beeld van technologie op als Japan: automaten op elke straathoek, treinkaarten in je telefoon en toiletten met een bedieningspaneel. Toch is dat maar de helft van het verhaal. Achter de hightech schuilt een even sterke analoge traditie, met stempels als handtekening en een verrassend hardnekkige voorkeur voor contant geld.

Foto: LHOON / Wikimedia Commons, CC BY-SA 2.0

Maatschappij

De konbini — de Japanse 24-uurs gemakswinkel — is een instituut. Op vrijwel elke hoek te vinden, dag en nacht open en met een assortiment dat van verse maaltijden tot postzaken reikt, is de konbini uitgegroeid tot een onmisbaar onderdeel van het dagelijks leven. Ze is winkel, betaalloket, voedselpunt en ontmoetingsplek in één, en speelt zelfs een rol bij noodhulp.

Foto: Aleister Kelman / Wikimedia Commons, CC BY 2.0

Maatschappij

Hikikomori is het Japanse woord voor ernstige sociale terugtrekking: mensen die zich maanden of zelfs jaren in hun huis of kamer afzonderen en nauwelijks nog deelnemen aan school, werk of het sociale leven. Het verschijnsel kreeg in Japan een eigen naam en groeide uit tot een breed besproken maatschappelijk vraagstuk. Wie hikikomori begrijpt, ziet ook iets van de druk, de verwachtingen en de gezinsbanden die het Japanse leven kleuren.

Foto: hatch.m / Wikimedia Commons, CC BY 2.0